Przejdź do treści

Witaj w nowym sklepie Aloha Fungi!Masz pytanie albo pomysł? Napisz do nas na WhatsApp: MattKubaFranek

Grzyby mun (Auricularia). Więcej niż dodatek do kuchni azjatyckiej

Auricularia, czyli grzyby mun, to jeden z czterech najważniejszych grzybów uprawowych świata. Edukacyjnie o kuchni, tradycji TCM i polisacharydach.

Mateusz Rosa

Terapeuta TCM · Doctor of Acupuncture (WFAS) · autor książki o grzybach funkcjonalnych

2 min czytania

Grzyby mun (Auricularia). Więcej niż dodatek do kuchni azjatyckiej
Spis treści

Grzyby mun, znane też jako uszak bzowy albo judaszowe ucho, to jeden z czterech najważniejszych grzybów uprawowych na świecie. Kojarzy się je głównie z kuchnią azjatycką, ale ich historia sięga znacznie głębiej niż talerz zupy.

Czym jest Auricularia i skąd pochodzi jej nazwa?

Auricularia (łac. Auricularia auricula-judae) zawdzięcza swój wygląd charakterystycznemu, galaretowatemu kształtowi przypominającemu ucho, stąd polska nazwa „uszak". Rośnie na martwym drewnie, głównie bzu, i od stuleci towarzyszy kuchni chińskiej jako składnik o wyraźnej, chrupkiej teksturze.

Grzyb ten trafiał na chińskie stoły na długo przed tym, zanim stał się popularny w Europie, a jego uprawa jest dziś jedną z najbardziej rozpowszechnionych na świecie obok pieczarki, boczniaka i shiitake.

Co mówi o Auricularia tradycja TCM?

W tradycyjnej medycynie chińskiej grzyby mun opisywano jako element wspierający „poruszanie" w organizmie, w dawnym ujęciu związany z krążeniem. To opis kulturowy zapisany w klasycznych tekstach ziołoleczniczych, nie współczesne twierdzenie o działaniu na układ krążenia. Traktuj to jako opowieść o miejscu Auricularia w tradycyjnej diecie, nie jako obietnicę efektu.

Podobnie jak przy Reishi, warto rozdzielać symbolikę dawnych ksiąg od współczesnej wiedzy o składzie. Jedno opowiada historię, drugie opisuje fakty chemiczne.

Jaki jest skład grzybów mun wart uwagi?

Auricularia jest bogatym źródłem polisacharydów, w tym β-glukanów o wiązaniach β-(1→3) i β-(1→4), które stanowią główny, badany składnik tego gatunku. Owocnik zawiera też białko (ponad 19 g na 100 g suchej masy), melaninę odpowiedzialną za ciemny kolor, związki fenolowe oraz witaminy z grupy B.

To dane o składzie chemicznym owocnika, potwierdzone analizami laboratoryjnymi. O tym, jak czytać proporcję ekstraktu na etykiecie i co oznacza „10:1", pisaliśmy w jak czytać etykietę ekstraktu.

Jak grzyby mun trafiają na talerz i do rytuału?

Poza kuchnią, gdzie Auricularia dodaje się do zup i potraw smażonych za charakterystyczną chrupkość, grzyb ten funkcjonuje też jako suplement w formie ekstraktu z owocnika.

  • Kulinarnie · suszone lub świeże, dodawane do zup i potraw duszonych w kuchni chińskiej.
  • Tradycyjnie · w TCM element opisywany jako wspierający „poruszanie" w dawnym ujęciu.
  • Składowo · źródło polisacharydów, białka i związków fenolowych w owocniku.

Jeśli przyjmujesz leki (zwłaszcza rozrzedzające krew), jesteś w ciąży lub karmisz piersią, skonsultuj stosowanie z lekarzem lub farmaceutą.


Treści mają charakter wyłącznie edukacyjny i nie stanowią porady medycznej. Suplement diety nie zastępuje zróżnicowanej diety ani zdrowego trybu życia. W razie wątpliwości skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.

Uszak (Auricularia) w badaniach naukowych

Co sprawdzano, na ilu osobach i z jakim poziomem dowodu. Zestawienie opisuje badania, nie działanie produktu.

1

badań na ludziach

0

RCT z placebo

19982025

lata publikacji

  • Liu E. et al., 2021

    E

    przegląd narracyjny · badania przedkliniczne (in vitro i na gryzoniach)

    nie dotyczy

    Przegląd narracyjny omawiał Auricularia auricula-judae jako żywność funkcjonalną.

    PMID 33543932
  • Cai M. et al., 2015

    E

    in vitro · badania przedkliniczne (in vitro i na gryzoniach)

    nie dotyczy

    Badanie in vitro sprawdzało ekstrakcję oraz aktywność przeciwdrobnoustrojową i antyoksydacyjną surowych polisacharydów z uszaka.

    PMID 26349516
  • Kho Y.S. et al., 2009

    E

    in vitro · badania przedkliniczne (in vitro i na gryzoniach)

    nie dotyczy

    Badanie in vitro sprawdzało zdolność antyoksydacyjną świeżych i przetworzonych owocników oraz grzybni uszaka.

    PMID 19298211
  • Yoon S.J. et al., 2003

    E

    in vitro · badania przedkliniczne (in vitro i na gryzoniach)

    nie dotyczy

    Badanie in vitro sprawdzało aktywność przeciwzakrzepową polisacharydu z Auricularia auricula, zależną od antytrombiny.

    PMID 14967412
  • Bian C. et al., 2020

    E

    in vitro · badania przedkliniczne (in vitro i na gryzoniach)

    nie dotyczy

    Badanie in vitro sprawdzało optymalizację ekstrakcji, budowę i aktywność przeciwzakrzepową kwaśnych polisacharydów z uszaka.

    PMID 32041370
  • Bian C. et al., 2022

    E

    badanie zwierzęce (myszy) · badania przedkliniczne (in vitro i na gryzoniach)

    nie dotyczy

    Badanie na myszach sprawdzało, czy nowy polisacharyd z Auricularia auricula łagodzi zakrzepicę wywołaną karageniną.

    PMID 35956781
  • Jeong H. et al., 2007

    E

    badanie zwierzęce (szczury) · badania przedkliniczne (in vitro i na gryzoniach)

    nie dotyczy

    Badanie na szczurach z hiperlipidemią dietetyczną sprawdzało działanie hipolipemizujące biopolimerów z uszaka.

    PMID 24015062
  • Chen G. et al., 2011

    E

    badanie zwierzęce (myszy ICR) · badania przedkliniczne (in vitro i na gryzoniach)

    nie dotyczy

    Badanie na myszach ICR sprawdzało działanie obniżające cholesterol ekstraktu etanolowego z Auricularia auricula.

    PMID 23572806
  • Zeng F. et al., 2013

    E

    chemia + zwierzęce (myszy) · badania przedkliniczne (in vitro i na gryzoniach)

    nie dotyczy

    Badanie łączyło chemię z modelem mysim, sprawdzając właściwości polisacharydu oczyszczonego z fermentacji w stanie stałym jako środka hipolipemizującego.

    PMID 23909573
  • Yuan Z. et al., 1998

    E

    badanie zwierzęce (myszy KK-Ay) · badania przedkliniczne (in vitro i na gryzoniach)

    nie dotyczy

    Badanie na genetycznie cukrzycowych myszach KK-Ay sprawdzało działanie hipoglikemizujące wodnorozpuszczalnego polisacharydu z uszaka.

    PMID 9836425
  • Liu N. et al., 2021

    E

    badanie zwierzęce (myszy) · badania przedkliniczne (in vitro i na gryzoniach)

    nie dotyczy

    Badanie w modelu myszy z cukrzycą wywołaną dietą wysokotłuszczową i streptozotocyną sprawdzało działanie hipoglikemizujące polisacharydów z Auricularia auricula.

    PMID 34505615
  • Hou R. et al., 2019

    E

    badanie zwierzęce (myszy) · badania przedkliniczne (in vitro i na gryzoniach)

    nie dotyczy

    Badanie na myszach sprawdzało budowę naturalnej melaniny z Auricularia auricula i jej działanie ochronne na wątrobę przy ostrym uszkodzeniu alkoholowym.

    PMID 30706914
  • Liu X. et al., 2019

    E

    in vitro / chemia · badania przedkliniczne (in vitro i na gryzoniach)

    nie dotyczy

    Badanie chemiczne/in vitro sprawdzało ekstrakcję melaniny z odpadów pofermentacyjnych Auricularia auricula.

    PMID 31763027
  • Ma Z. et al., 2022

    E

    in vitro (biosynteza) · badania przedkliniczne (in vitro i na gryzoniach)

    nie dotyczy

    Badanie in vitro sprawdzało szlaki biosyntezy melaniny w Auricularia auricula.

    PMID 35419841
  • Son E.H. et al., 2025

    D

    RCT otwarte (bez zaślepienia), kontrola maltodekstryna · pierwsze badanie na ludziach dla uszaka

    50 osób (24/26)

    Sprawdzano 8 tygodni spożywania żywności funkcjonalnej z proszkiem uszaka 2× dziennie wobec kontroli, mierząc skład ciała, obwód talii, profil lipidowy, spożycie błonnika, skale zaparć (CAS, ROME II) i mikrobiotę jelitową u koreańskich dorosłych w średnim wieku. Badanie otwarte (formalnie randomizowane, ale bez zaślepienia). Autorzy wskazali małą próbę, brak danych długoterminowych, brak oceny zależności od dawki.

    PMID 39968271

Poziomy dowodu: A · przegląd Cochrane · B · przegląd systematyczny · C · RCT z placebo · D · pilotażowe RCT · E · badania przedkliniczne

Czego te badania nie mówią

  • Próby są zwykle małe, większość z jednej populacji.
  • Wyniki opisują interwencje badawcze, nie suplement diety.
  • Obecność badania nie jest oświadczeniem zdrowotnym.

Źródło: zwiad literaturowy Aloha Fungi, 01.09.2026; pozycje zweryfikowane w PubMed lub po DOI (Crossref). Zobacz badania

Poznaj grzyby funkcjonalne

© 2026 Aloha Fungi™